Kalp ve Damar Hastalıkları Uzmanı Dr. Bülent Çümen, yaz mevsimiyle birlikte yüksek dereceleri bulan hava sıcaklığının, özellikle kalp hastaları açısından bazı riskler taşıdığını, bu nedenle kalp hastalarının çok dikkatli olmaları gerektiğini belirtti. Dr. Çümen, aşırı sıcak ve nemli günlerde, kalp krizi geçiren veya kalp ve damar hastalığı nedeniyle yaşamını yitirenlerin sayısının arttığını ifade etti. Dr. Çümen, “Olası bir kalp krizini önlemek için, özellikle kalp hastası olan kişilerin bol sıvı alarak güneşin zararlı etkilerinden korunmaları çok önemlidir. Kalp hastalarının büyük bir kısmı sıcak yaz aylarında kışa göre çok daha rahat davranıyor ve efor gerektiren sporları yaparak kendilerini zorluyor” dedi.

Dr. Bülent Çümen, hastaların yaz aylarında kendilerine dikkat etmediğini kaydetti. Dr. Çümen, “Hastalar, özellikle yaz döneminde diyetlerini gevşetip, ilaçlarını azaltıp ya da tamamen bırakıp kendilerine zarar verebiliyor. Tansiyon ve kalp hastaları yaz aylarında açık renkli, bol ve rahat, terlemeyi artırmayan kumaştan yapılmış giysiler giymeli. Kalp rahatsızlıklarının önüne geçmek için beslenmeye çok dikkat etmeliler. Özellikle ağır, yağlı yemeklerden kaçınmalı, az ve sık aralıklarla, sebze ve meyveden zengin bir tarzda beslenilmelidir” diye konuştu.

Aşırı maden suyu tüketiminin tansiyonu yükseltebileceği uyarısında da bulunan Dr. Çümen, kalp hastalarının maden suyu tüketiminde dikkatli olmaları gerektiğini söyledi.

Buna göre, günde 11 saat çalışanların, dokuz-beş mesaisi yapanlara göre kalp sorunları yaşaması olasılığı yüzde 67 daha fazla.

Araştırma kapsamında yaşları 39 ile 62 arasında değişen binlerce kişi 11 yıl süreyle izlendi.

Bu süre içinde 192 kişi kalp krizi geçirdi.

Kötü beslenme, sigara ve alkol tüketimi, yüksek tansiyon ve kolesterolün riski artırdığı ve hatta ölümcül kalp hastalıklarına neden olabildiği biliniyordu.

University College London’daki araştırmaya başkanlık eden Dr. Mike Knapton, şimdi risk faktörleri arasına fazla mesainin de girebileceğini söyledi.

Knapton, “”Araştırma kapsamında kalp krizi faktörlerini belirlemek için yedi bin kadın ve erkek memuru izledik. Günde 11 saat çalışmanın yedi ya da sekiz çalışmaya kıyasla kalp krizi geçirme riskini artırdığını gördük. Bunun bir rastlantı mı yoksa aralarında bir ilişki mi var henüz bilemiyoruz” dedi.

Yine de bu verinin, kalp krizi geçirme riski olan hastaların korunması açısından büyük önem taşıdığını belirten Dr. Knapton, “Bu sonuç, fazla mesai yapan insanlara çalışma saatlerini azaltmaları için bir uyarı olabilir. Çünkü yeni bir risk faktöründen söz ediyoruz. Ama şu aşamada daha az çalışmanın kalp krizi riskini azaltabileceğini de söyleyemiyoruz.” diye konuştu.

Knapton, bu çalışma temel alınarak, ileride yaşam tarzı ve çalışma koşullarındaki değişikliklerin kalp krizi riskini azaltma olasılığı konusunda araştırmalar yapılabileceğini söyledi.

Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Asım Kadıoğlu, anavatanı Çin olan Trabzon hurmasının Türkiye‘de kuzeyde Orta ve Doğu Karadeniz, güneyde ise Hatay, Adana ve Mersin çevresinde yetiştirildiğini söyledi.

Trabzon hurmasının dünyada iyi bilindiğini ve üzerinde çok sayıda araştırma yapıldığını ve yapılmaya da devam edildiğini belirten Kadıoğlu, “Trabzon hurması birçok vitamini barındırması dolayısıyla sağlık açısından önemli bir üründür. Trabzon hurması özellikle A vitamini ve karbonhidratlar yönünden zengin bir meyve. Ayrıca bu meyvenin 100 gramında yaklaşık olarak 0,7 gram protein ve 0,4 gram yağ bulunmaktadır” dedi.

Prof. Dr. Kadıoğlu, 100 gram Trabzon hurmasında 20-25 miligram arasında C vitamini ile B1, B2 ve B3 gibi bazı B vitamini çeşitlerinin de bulunduğunu ifade ederek, “Araştırmalar ayrıca mineral madde içeriği bakımından bu meyvenin zengin olduğunu gösteriyor. Çalışmalar özellikle potasyum, kalsiyum ve fosforu en yüksek oranlarda ihtiva ettiğini de ortaya çıkarmıştır” diye konuştu.

“KOLESTEROLÜ VE YÜKSEK TANSİYONU DÜŞÜRÜCÜ ÖZELLİĞİ BULUNUYOR”

Yapılan tıbbi araştırmalarda Trabzon hurmasının özellikle kalp-damar, sindirim sistemi hastalıklarına iyi geldiğinin belirlendiğini kaydeden Prof. Dr. Asım Kadıoğlu, şöyle devam etti:

“Bağışıklık sistemini kuvvetlendirdiği ve sindirim sistemi hastalıklarının tedavisinde kullanılabileceği tespit edildi. Bu meyve 100 gramında 0,3 miligram demir içermesi dolayısıyla kansızlık ve A, B, C vitaminlerini ihtiva etmesinden dolayı da vitamin eksikliğinin tedavisinde kullanılabilme potansiyeli bulunmaktadır. Ayrıca kolesterolü ve yüksek tansiyonu düşürücü özelliği olduğu da bilinmektedir.”

Kadıoğlu, Trabzon hurmasını bugünlerde pazar ve manavlarda bulmanın mümkün olduğunu ifade ederek, sık sık tüketilmesi tavsiyesinde bulundu.

Kalp nedir?
Kalp; göğüs kafesi içerisinde vücudumuzun göğüs boşluğunda bulunan bir organımızdır. Kalp akciğerler loblarının ortasında sola doğru yaslı durmaktadır. Kalp, Göğüs kemiğimizin hemen altında sola doğru 2-3 parmak yanda ve kaburga kemiklerimizin alt bitişiğinden yukarıya doğru 3-4 parmak üstte hissedilebilir.
Kalp; akciğerlerde temizlenen kirli kanın vücuda, vücutta kirlenen temiz kanın ise akciğerlere doğru hareketini sağlayan bir organdır.
Bu kap, kendisine has bir kas dokusu ve bu kas dokusunu besleyen damarlar topluluğundan oluşmuştur.
Kalbimiz şekil olarak 4 odacıklıdır. Bunlardan 2 odacık üstte ve küçüktür 2 odacık ise altta ve büyüktür. Üstteki odacıklara kulakçık, alttaki odacıklara ise karıncık ismi verilir.

Kalp hastalıkları nelerdir?
Kalp hastalıkları bir başka hastalığa bağlı olarak gelişebildiği gibi doğuştan var olabilmektedir. Diğer yönden kalp hastalıkları beslenme rejimi, ruhsal durumlar ve buna benzer birçok sebepten etkilenirler. Kalp hastalıkları;

• Doğuştan yapı bozuklukları,
• Kalp kapakçıkları bozuklukları,
• Perikardit denilen kalp zarı iltihabı,
• Zamanla oluşabilecek kalp büyümesi,
• Diğer hastalıklara bağlı olarak gelişebilecek kapakçık romatizmaları,
• Kalp damarlarının tıkanıklığı(kalp krizi)
• Sinirsel hasarlara bağlı olarak gelişen kalp ritmi bozuklukları,
• Panik atak vb ruhsal sorunlara bağlı ritim bozuklukları şeklinde sıralanabilir.

Kalp krizi nedir?
Kalp krizi kalbe giden damarların tıkanması ve kalp kasının tamamının veya bir bölümünün ölmesi demektir. kalp krizinden sonra kalp kasının ölen bölgesi iş göremeyeceğinden dolayı kalp üzerine düşen “kanı pompalama görevini” yürütemeyecektir. Dolayısıyla kalp en başta kendisi olmak üzere dokuların hızla ölümünü engelleyemeyecektir.

Kalp krizi belirtileri:

• Göğüs bölgesinde yeri belli olmayan yaygın ağrılar.
• Vücudun sol yanında çene, köprücük kemiği, omuz ve kol içlerine doğru yayılan ağrılar.
• Göğüs bölgesinde meydana gelen şiddetli sıkışmalar.
• Soğuk terleme,
• Nefes darlığı gibi belirtiler kalp krizi belirtileridir.

NOT: Genelde vücudun soluna yayılan ağrılar insanların % 4 ya da 5 ini oluşturan oranda vücudun sağında da görülebilmektedir.

Kalp krizi nedenleri:
Kalp krizini tetikleyen faktör kalbi besleyen damarların tıkanması durumudur. Kalbi besleyen damarların tıkanmasını ya da daralmasını saılayan faktörler de dolaylı yollardan kalp krizi nedenleridir.

• Aşırı kilolar,
• Sigara, alkol, uyuşturucu gibi zararlı alışkanlıklar,
• Hayvansal yağlar açısından yoğun beslenme rejimi,
• Trigliserit ve kolesterol dengesizliği
• Bazı kan hastalıkları,
• Damar plakları,
• Kan damarlarında gezen pıhtılar veya katı cisimcikler kalp krizine neden olan en önemli etkenlerdendir.

Kalp krizi teşhisi nasıl konur?
Kalp krizi gerçekten özel belirtiler veren bir durumdur. Teşhiste en önemli bulgu hastanın aşırı ıikâyetidir. Diğer yönden kalp krizi teşhisinin konması için; EKG, Elektro anjiyografi, nükleer ventrikülografi ve kan testi de gerekebilmektedir.

Kalp krizi tedavisi:
Aslında kalp krizi acil bir durumdur ancak genel olarak kalp krizinin tedavisi; kanı sulandırıcı ilaçlar verilerek, tıkanan kalp damarının baloncuk veya stent yardımıyla açılmasıyla veya kan pıhtısını önleyici ilaçlar verilerek yapılır. Diğer yönden kalp krizinin tedavisi ağır ameliyatlar gerektirebilmektedir. Bütün bu durumlarda değişmeyen olgu ise hastanın yoğun bakıma muhtaç olması ve beslenme rejimine dikkat etmesi zorunluluğudur.

Kalp krizinin engellenmesi:

Beslenme
Kalp krizinden korunmak için kalp krizi nedenlerinde geçen faktörlerin engellenmesi şarttır. Öncelikle beslenme alışkanlıklarımızın değişmesi şarttır. Günlük olarak hayvansal yağlar ve hayvansal ürünler ağırlıklı beslenme terk edilmelidir. Genelde Akdeniz tipi beslenme olarak bilinen bitkisel yağlar ve sebze ağırlıklı beslenme benimsenebilir.
Trigliserit ve kolesterol dengesi gözetilmelidir. Omega3 ve Omega6 yağ asitleri açısından zengin ve dengeli beslenme deniz ürünleri sayesinde mümkündür. Gerekli et ve protein ihtiyacınızı tavuk balık gibi besinlerden elde edebilirsiniz. Kırmızı etten vazgeçemeyenler için ise haşlamaları tavsiye edebiliriz. Haşlama yağ oranı açısından kırmızı eti fakirleştirecektir.

Egzersizler
Kalp krizinin engellenmesinde günlük aktivitelerin değeri yüksektir. Her gün düzenli olarak yapılan egzersizler çok önemlidir. (düzensiz egzersizlerin kalbe faydasından çok zararı vardır.) şahsi fikrim kalp krizi egzersizlerinin en mükemmeli “Namaz” kılmaktır. Bir ibadet olan namazın kalp etkinliği ve kan dolaşımına olan etkileri gerçekten mükemmeldir. Diğer yönden hafif tempolu uzun yürüyüşler kalbinize çok iyi gelecektir. Sabah erken aktiviteleri gerçekten gereklidir. Temiz havada yapılan hafif kültürfizik hareketleri kalp krizi riskinizi azaltacaktır.

Kalp krizine şifalı bitkiler:
Kanı sulandırıcı bitkilerden sarımsak çok etkin bir kalp krizi engelleyicidir.
Yeşil çaylar kollesterolu azaltır ve tansiyonu dengeler. Diğer yönden kandaki pıhtılaşmayı engeller.
Ginko bloba( Mabed ağacı, Bakiresaçı) kan akışını düzenleyici bir etkiye sahiptir.
Bunlardan başka ginseng, kuşburnu, yaban mersini, ceviz gibi daha sayılamayacak bir çok bitki de kan yapısı üzerindeki olumlu etkilerinden dolayı kalp krizi engellemekte kullanılabilir.

Makalenin yazımında “kalpkrizi.gen.tr, Ahmetalpman.com, tr.wikipedia.org” gibi sitelerden yararlanılmıştır.